Shall the burning of 24,000 pigs change anything?

July 31, 2017

[only available in Dutch] Inmiddels hebben de meeste media er wel over bericht: donderdagavond 27 juli brandde de mega-varkensstal van Adrianus Straathof bij Erichem af, met daarin naar schatting zo’n 24.000 varkens. Vierentwintigduizend! En dat dit ook voor varkens geen fijne dood is had ook de toegesnelde brandweer wel door: ‘Het is vreselijk als je als brandweerman aankomt bij zo’n stal en niets meer voor die krijsende dieren kunt doen.’

Over de oorzaak is nog niets veel bekend maar het lijkt er niet op dat de brand is aangestoken. Wat wel bekend is, is dat een slecht onderhouden, stoffige ruimte vol ammoniak en een dak vol brandbaar materiaal makkelijk brandt. En dat zo’n brand plaatsvindt bij een stal van Straathof is ook niet echt verbazingwekkend. Als zo’n 20 jaar staat deze man er om bekend regels aan zijn laars te lappen en alles te doen om kosten te besparen en zo zijn winst te verhogen. Toen ASEED een aantal jaar geleden een actieve campagne had over soja-productie en de de vleesindustrie kwamen we Straathof ook al regelmatig tegen als een van de botste varkenshouders die bij het bouwen en uitbreiden van mega-stallen totaal geen rekening houdt met omwonenden, regelgeving en dierenwelzijn. In 2009 hebben we zelfs nog eens actie gevoerd bij de stal die nu is afgefikt. Voldoende reden om deze ‘oude bekende’ weer eens onder de loep te nemen …

Beroepsverbod in Duitsland, maar vanaf de zijlijn gaat het ook
Zo’n 15 jaar geleden was Straathof het zat dat omwonenden, gemeenten en provincies wilden dat hij zich aan de regels hield. Hij bleef maar bezig met rechtszaken en de ME viel zijn bedrijf binnen voor een controle. Hij verlegde zijn aandacht naar Duitsland. Daar maakte hij het echter zo bond met gruwelpraktijken (zie bijvoorbeeld hier en hier) in zijn stallen dat hij in 2014 een beroepsverbod kreeg en er geen varkenshouder meer mocht zijn. Een stal met 70.000 varkens in Gladau wordt gesloten, deels vanwege beelden waarop biggetjes tegen de grond doodgeslagen worden (tussen 3:10 en 3:30). Maar dit betekent niet dat Straathof geen varkensstallen in Duitsland meer bezit; voor de andere bedrijven zijn alleen andere bedrijfsvoerders aangesteld.
Sinds 2015 zijn de elf bedrijven in Duitsland waarvan Straathof aandeelhouder was ondergebracht in LFD Holding. Boerderij.nl meldt dat de dagelijkse leiding van het Duitse Straathof-imperium in handen is van Jörn Göbert en Heidrun Spengler. Spengler is de rechterhand van Straathof in Duitsland en zij werkte al voor hem vóór de aandelenoverdracht. Spengler schrijft en zegt wat Straathof haar influistert, alles in het bedrijfsbelang.

LFD Holding is wel heel duidelijk van strategie veranderd. Vroeger werd elke publiciteit gemeden en alle openheid geschuwd. Nu heeft het bedrijf een moderne website en als reactie op de in de stallen gefilmde misstanden is er een eigen YouTube-kanaal om te laten zien hoe groen, modern en diervriendelijk het er aan toe gaat.

Dan maar weer uitbreiden in Nederland
Na het beroepsverbod in Duitsland besloot Straathof dan maar weer in Nederland uit te breiden. In 2016 kocht hij een bedrijf in Mariënheem en vroeg direct een nieuwe omgevingsvergunning aan voor een fikse uitbreiding. Straathof wil in Mariënheem bijna 3.000 zeugen houden en 7.300 biggen tot 15 kilo en 1.250 vleesvarkens.
Momenteel heeft hij zes bedrijven in Nederland: Koningsbosch, Erichem/Buren, Hoeven, Creil, Someren en Mariënheem, als je de stinkende, ontbindende resten bij Erichem nog een bedrijf mag noemen. De dagelijkse leiding over de bedrijven in Nederland ligt bij zijn zoon Bas. Ook in Nederland zijn er trouwens misstanden aan het licht gekomen door ‘s nachts in de stallen filmopnamen te maken.

Tjechië, Hongarije en Roemenië
Tijdens de brand bij zijn stal in Erichem zat Adrianus Straathof in Hongarije. In dit land en in Tsjechië en Roemenië werk hij nu aan de uitbreiding van zijn varkens-imperium. De grond en de lonen zijn hier veel goedkoper. En als je belooft wat lokale mensen aan te nemen, de lokale sportclub te sponsoren of direct de juiste personen wat toestopt, dan zal het met de milieurichtlijnen, bestemmingsplannen en andere regelgeving ook wel iets makkelijker zijn dan in Nederland of Duitsland. We gaan vast nog wel van Straathof horen.

En de anderen varkenshouders dan?
Is Straathof dan het enige probleem? Uiteraard niet. In Nederland kwamen vanaf het begin van dit jaar al meer dan 185 duizend dieren om bij stalbranden. En ook zonder brand is de industriële veehouderij verantwoordelijk voor veel dierenleed, overlast, klimaatverandering en andere milieuvervuiling.
Naast Straathof zijn en nog wel meer Nederlandse varkensboeren met megalomane en koloniale trekjes. Diverse boeren bezitten inmiddels grote varkenshouderijen in het Oosten van Duitsland andere landen in Midden- een Oost-Europa, tot aan de Oekraïne aan toe. Ook vlees is slechts een product in de huidige vrijemarkteconomie waarbij alles draait om het verlagen van de kosten en het vergroten van de omzet. De oplossingen kun je kus ook in twee richtingen zoeken: een ander economisch systeem en het stoppen van de consumptie van vlees. Maar om dit te realiseren zullen er eerst nog wel wat stallen af moeten branden en wat bos worden gekapt voor de productie van veevoer.